O czym będzie "The Current War"?
Co będzie musiał zagrać Benedict Cumberbatch jako Thomas Edison?
Trochę możemy się dowiedzieć poznając biografię J.P. Morgana, bankiera i finansisty, który w pewnym sensie
był sprawcą wielu wydarzeń na przełomie XIX i XX wieku w Ameryce:
John Pierpont Morgan odziedziczył bogactwo po ojcu i chciał być wielkim przemysłowcem jak Rockefeller w nafcie i Carnegie w stali.
Swoją szansę postanowił wykorzystać stawiając na energię elektryczną i oświetlenie. Zatrudnił Thomasa Edisona, młodego telegrafistę i wynalazcę, żeby zainstalował oświetlenie elektryczne w jego rezydencji przy Piątej Alei na Manhattanie. Dom Morgana stał się laboratorium dla Edisona, który tam właśnie rozpoczął testowanie niedużego generatora zasilającego 400 żarówek.
Morgan postanowił zainwestować w Edisona wszystko. Założył Edison Electricity Company i wspólnie wybudowali pierwszą na świecie elektrownię, dzięki której wkrótce pół Manhattanu zostało okablowane.
Jako że Rockefeller był potentatem naftowym dostarczającym paliwo do lamp naftowych dla niego każdy dom i sklep oświetlony elektrycznością znaczył utratę klienta. Zaczął więc zamieszczać w prasie przerażające historie dotyczące prądu.
W tym czasie młodszy kolega Edisona, Nikola Tesla, wymyślił prąd zmienny.
Edison uważał jednak, że konieczne w tym wypadku wyższe napięcie jest niebezpieczne, uznał więc za słuszne pozostać przy prądzie stałym. W tej sytuacji w Teslę zainwestował inny pionier elektryczności George Westinghouse. A Tesla, aby obalić twierdzenia o niebezpiecznym prądzie zmiennym, postanowił zorganizować magiczny pokaz świateł, w czasie którego którego wokół jego ciała następowały nieszkodliwe wyładowania elektryczne. Zamówienia na elektrownie Westinghouse’a zaczęły napływać szeroką falą.
W tej sytuacji Edison postanowił zdyskredytować prąd zmienny. Znalazł dla niego zastosowanie w swoim nowym wynalazku – krześle elektrycznym. Pierwsza egzekucja okazała się tragedią, bo skazaniec na krześle nie umarł błyskawicznie, tylko powoli upiekł się żywcem...
Opinia publiczna winą za to obarczyła jednak nie Teslę jako odkrywcę prądu zmiennego, tylko Edisona...
Wkrótce został ogłoszony przetarg na budowę elektrowni na wodospadzie Niagara, dzięki której mógłby być dostarczony prąd dla całego północnego wschodu Ameryki.
Złożone zostały dwie poważne oferty: Morgana, który zatrudniał Edisona i Westinghouse'a.
Obsesją Morgana było, żeby to on oświetlił Amerykę, nie Rockefeller i jego lampy.
W 1890 roku w wyniku wypadku zmarł ojciec Morgana, Syn w tej sytuacji odziedziczył olbrzymi majątek ojca: stał się czterokrotnie bogatszy.
W 1893 roku w Chicago planowana była Wystawa Światowa, a jej organizatorzy zapragnęli, by cały jej teren był oświetlony elektrycznością.
Okazało się, że Westinghouse złożył ofertę czterokrotnie tańszą niż oferta Morgana. Na wystawę zjechały tłumy, żeby podziwiać 200 tysięcy żarówek oświetlających teren wystawy i zasilanych przez generator Westinghouse’a.
W 1895 roku na Niagarze powstała elektrownia prądu zmiennego Westinghouse’a.
I wszystko wskazuje na to, że to właśnie Westinghouse, a nie Morgan, oświetla Amerykę.
W 1897 roku Tesla podarł swój patent na prąd zmienny, co ograniczyło jego prawa do zysków, i co natychmiast przyciągnęło inwestorów do jego spółki z Westinghouse’em.
Tą sytuację wykorzystał Morgan grożąc Westinghouse’owi z powodu naruszenia praw patentowych. A niewielu może sobie pozwolić na wieloletni proces z Morganem...
Westinghouse nie miał innego wyjścia, jak zrzec się pozostałych patentów Tesli. W rezultacie powstał koncern elektryczny Morgana General Electric (bez Edisona i wytwarzający prąd zmienny), który stał się jedną z największych korporacji w USA.
Morgan zaczął kierować największym bankiem inwestycyjnym w Ameryce, skupionym na branży elektrycznej i kolejowej. W 1900 roku kontrolował on już ponad 150 tys. km linii kolejowych, co stanowiło połowę całej sieci na terenie USA.
Takie to przepychanki... wojny elektryczne targały Ameryką na początku XX wieku.
Trochę można się dowiedzieć także z książek, tutaj przedstawię dwie anglojęzyczne:
"Empires of Light"
(Imperia światła - Edison, Tesla, Westinghouse i wyścig do zelektryfikowania świata)
autorka: Jill Jones
W książce "Empires od Light" historyk Jill Jones przedstawia to niezwykłe trio i ich pasjonujący, a także bezwzględny świat nauki, wynalazczości, intryg, pieniędzy, śmierci i przypatrujących się wszystkiemu milionerów z Wall Street.
W sercu tej historii jest Thomas Alva Edison, amerykański najbardziej znany i "swój" wynalazca, twórca jarzącej się żarówki oraz pierwszego systemu oświetleniowego opartego na prądzie stałym.
Są tu także serbski czarodziej wynalazku Nikola Tesla, elegancki skrajnie ekscentryczny marzyciel, który zrewolucjonizował generowanie i dostarczanie elektryczności, a także George Westinghouse, wynalazca z Pittsburga, twardy przedsiębiorca i idealista przemysłu, który w erze światła gazowego wyobrażał sobie świat zasilany przez tanią i dostępną elektryczność i ciężko pracował, by to stworzyć.
Książka Jill Jones to porywająca historia energii elektrycznej, nazwijmy ją "tajemniczym płynem" oraz tego, jak zderzenie Edisona, Tesli i Westinghousa pozostawiło świat całkowicie zmienionym.
"The Last Days of Night"
(Ostatnie dni nocy)
autor: Graham Moore
Nowy Jork 1888 rok. Lampy gazowe ciągle migoczą na ulicach, ale cud światła elektrycznego już się narodził. Osoba, która kontroluje sposoby zmieniania nocy w dzień będzie tworzyć historię, i tracić fortunę. Młody, prawnik Paul Carvath, który właśnie ukończył Szkołę Prawa na Uniwersytecie Columbia, zostaje wystawiony na próbę i bierze sprawę, która nie wygląda na możliwą do wygrania. Klientem Paula jest George Westinghouse pozwany przez Thomasa Edisona na ponad miliard dolarów. Pytanie: kto wynalazł żarówkę i kto ma prawo by zasilać państwo?
Sprawa pozwala Paulowi wejść do ekscytującego świata wyższych sfer: olśniewające przyjęcia w posiadłości Gramercy Park (gdzie mieszkał Edison) i podstępne układy zawierane za zamkniętymi drzwiami. Jednakże zadanie jest trudne. Edison jest trudnym przeciwnikiem i ma do dyspozycji prywatnych szpiegów, gazety i poparcie samego J. P. Morgana, finansisty i bankiera. Nieznany dotąd prawnik dzieli los ze swym sławnym przeciwnikiem w dążeniu do wygranej za wszelką cenę.
Czy mu się to uda? I jak to zrobi?
W obsesyjnym dążeniu do zwycięstwa na swojej drodze Paul spotka Nikola Teslę, ekscentrycznego i błyskotliwego wynalazcę, który może mieć pomysł na pokonanie Edisona. A także piękną Agnes Huntington, śpiewaczkę operową, która okazuje się być ideałem zarówno na scenie jak i poza nią.
Kiedy Paul będzie podejmował coraz to większe ryzyko, w końcu odkryje, że każdy z kim los go zetknie prowadzi swoją własną grę i nikt nie jest tym kim się zdaje byś.
Więcej na temat J.P.Morgana TU
Tymczasem czekamy na premierę filmu, która zapowiadana jest na 22 grudnia tego roku.
The long-forgotten War
of Currents… when two of the biggest names in electricity crossed swords
– and wires – in New York in the late 1880s, it sparked one of the
biggest battles in legal history.
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
The long-forgotten War
of Currents… when two of the biggest names in electricity crossed swords
– and wires – in New York in the late 1880s, it sparked one of the
biggest battles in legal history.
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
The long-forgotten War
of Currents… when two of the biggest names in electricity crossed swords
– and wires – in New York in the late 1880s, it sparked one of the
biggest battles in legal history.
Electricity was still in its formative years and the two scientific
giants behind its invention, Thomas Edison and George Westinghouse,
famously locked horns both legally and personally over who would reap
the massive financial benefits when the lights came on all over the
United States.
At the heart of the hostilities between the two geniuses was a young
lawyer – hired to take up the case for Westinghouse – and whose role in
the brutal battle becomes the focal point for a brilliant and
multi-faceted novel from Graham Moore, Oscar-winning screenwriter of The
Imitation Game.
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
The long-forgotten War
of Currents… when two of the biggest names in electricity crossed swords
– and wires – in New York in the late 1880s, it sparked one of the
biggest battles in legal history.
Electricity was still in its formative years and the two scientific
giants behind its invention, Thomas Edison and George Westinghouse,
famously locked horns both legally and personally over who would reap
the massive financial benefits when the lights came on all over the
United States.
At the heart of the hostilities between the two geniuses was a young
lawyer – hired to take up the case for Westinghouse – and whose role in
the brutal battle becomes the focal point for a brilliant and
multi-faceted novel from Graham Moore, Oscar-winning screenwriter of The
Imitation Game.
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
Read more at: http://www.lep.co.uk/lifestyle/books/book-review-the-last-days-of-night-by-graham-moore-1-8164301
